بر اساس گزارش جدید شرکت تحلیل بلاک چین Chainalysis، اکوسیستم رمز ارز ایران در سال ۲۰۲۵ به مجموع فعالیتی بیش از ۷.۷۸ میلیارد دلار رسید و در بیشتر طول سال نسبت به ۲۰۲۴ با سرعت بیشتری گسترش یافت.
این رشد در شرایطی رخ داد که فشارهای سیاسی، اقتصادی و امنیتی بر کشور تشدید شده بود؛ از جمله تحریمها، تورم بالا، ناآرامیهای داخلی و افزایش تنشهای منطقهای.
جنگها، اعتراضات و سقوط ارزش پول ملی
در تازهترین گزارش خود، Chainalysis اعلام کرد که فعالیت رمز ارز در ایران به طور فزایندهای با رویدادهای مهم سیاسی و ژئوپلیتیکی همسو شده است. حجم تراکنشهای زنجیرهای در دورههای بیثباتی شدید افزایش یافته است. این گزارش چندین نمونه از این رویدادها را شناسایی کرده است.
از جمله این رویدادها میتوان به بمبگذاریهای کرمان در ژانویه ۲۰۲۴ که نزدیک به ۱۰۰ نفر را در مراسم یادبود فرمانده سابق نیروی قدس سپاه، قاسم سلیمانی، به کام مرگ کشاند، حملات موشکی ایران به اسرائیل در اکتبر ۲۰۲۴ پس از ترور رهبر حماس، اسماعیل هنیه در تهران و رهبر حزبالله، حسن نصرالله در بیروت، و همچنین افزایش قابل توجهی در طول درگیری ۱۲ روزه ژوئن ۲۰۲۵ اشاره کرد؛ زمانی که جنگ سایه طولانی مدت ایران و اسرائیل به شدت تشدید شد.
درگیری ژوئن همزمان با حملات مشترک آمریکا و اسرائیل به زیرساختهای هستهای و موشکی ایران، حملات سایبری به نوبیتکس (بزرگترین صرافی رمز ارز ایران) و بانک سپه (قدیمیترین بانک کشور و نهاد مورد استفاده گسترده سپاه پاسداران) و همچنین هک پخش تلویزیون دولتی ایران رخ داد.
Chainalysis دریافت که فعالیت کلی رمز ارز در ایران نه تنها نسبت به سال قبل رشد داشته، بلکه این رشد با سرعت بیشتری نسبت به سال گذشته اتفاق افتاده است. این موضوع نقش رمز ارز را به عنوان جایگزینی مالی و واکنشی به فشارهای اقتصادی ساختاری، از جمله تورم حدود ۴۰ تا ۵۰ درصد و کاهش ارزش ریال به میزان تقریبی ۹۰ درصد از سال ۲۰۱۸ تاکنون، نشان میدهد.
ردپای رمز ارز سپاه پاسداران
یکی از یافتههای مهم این گزارش، افزایش تسلط سپاه پاسداران انقلاب اسلامی بر اقتصاد رمز ارز ایران است. آدرسهای مرتبط با شبکههای تسهیلگر وابسته به سپاه بیش از ۵۰ درصد از کل ارزش دریافتی در اکوسیستم رمز ارز ایران در سه ماهه چهارم سال ۲۰۲۵ را به خود اختصاص دادهاند. حجم وجوه دریافتی توسط این آدرسها در سال ۲۰۲۴ بیش از ۲ میلیارد دلار و در سال ۲۰۲۵ به بیش از ۳ میلیارد دلار رسیده است.
با این حال، Chainalysis اذعان کرده که این ارقام تنها بر اساس کیف پولهایی است که به طور عمومی از طریق تحریمهای وزارت خزانهداری آمریکا و دفتر ملی مقابله با تأمین مالی تروریسم اسرائیل شناسایی شدهاند و در واقع حداقل برآورد را نشان میدهند.
این شرکت معتقد است که ابعاد واقعی این فعالیتها احتمالاً بسیار بزرگتر است؛ چرا که امکان استفاده از شرکتهای صوری، تسهیلگران ناشناس و کیف پولهای شناسایینشده مرتبط با عملیات سپاه وجود دارد که شامل فروش غیرقانونی نفت، دور زدن تحریمها، پولشویی و حمایت از گروههای نیابتی منطقهای میشود. گزارش همچنین به تغییر رفتار مردم عادی ایران در جریان اعتراضات گسترده اخیر، به ویژه بین اواخر دسامبر ۲۰۲۵ تا اوایل ژانویه ۲۰۲۶، زمانی که اینترنت قطع شده بود، اشاره میکند.
در این بازه زمانی، Chainalysis افزایش قابل توجهی در میانگین ارزش تراکنشهای روزانه و انتقال به کیف پولهای شخصی، به همراه جهش چشمگیر برداشت از صرافیهای ایرانی به کیف پولهای بیت کوین شخصی را ثبت کرده است. به گفته این گزارش، این روند نشان میدهد که بسیاری از ایرانیان در مواجهه با سقوط ارزش پول ملی و بیثباتی سیاسی، بیت کوین را به عنوان ابزاری برای نگهداری دارایی و حفظ سرمایه انتخاب کردهاند.
منبع: لینک خبر
